Permalink

0

De schok komt later, hoe AED’s meer levens kunnen redden

AED’s redden in delen van Nederland nog steeds meer levens niet, dan wel. Het netwerk van vrijwillige hulpverleners is te klein om ook in de uithoeken van het land klaar te staan wanneer iemand acuut een hartstilstand krijgt. Hoe meer mensen een AED kunnen bedienen en snel ter plaatse kunnen zijn, hoe groter de kans is te overleven. De juiste middelen ontbreken, de politiek wil actie.

Een AED is een draagbaar apparaat dat bij een hartstilstand het hartritme kan herstellen en is daarom letterlijk van levensbelang. Een AED is net als eten een levensmiddel – de defibrillator moet je droog en warm bewaren en heb je nodig om in leven te blijven, mocht het onverhoopt misgaan.

heart-310993_960_720

Wat is de functie van een AED:
AED logo
Een Automatische Externe Defibrillator, AED, is een apparaat dat door middel van een elektrische schok het hart weer in het juiste ritme kan krijgen. Wanneer het hart in een snel en ongecontroleerd ritme slaat, kan het bloed niet goed rondgepompt worden en dan volgt er een hartstilstand. Een AED kan dan levensreddend zijn. Wanneer iemand een AED aansluit volgens de instructies die het apparaat zelf geeft, kan er een elektrische schok aan het hart gegeven worden, waardoor het hart gereset wordt en weer in het goede ritme gaat slaan.

Nederland telt op dit moment 9.000 geregistreerde AED’s. Ruim 80.000 burgerhulpverleners hebben toegang tot de draagbare apparaten én weten waar ze hangen. 9.000 AED’s klinkt als veel, maar is een schijntje vergeleken met het aantal dat nodig is om het land volledig te dekken: 30.000. Het doel is makkelijk te realiseren. In Nederland zijn tussen de 60.000 tot 80.000 AED’s verkocht, maar deze zijn niet allemaal geregistreerd of openbaar toegankelijk – ze hangen bijvoorbeeld in bedrijven, waardoor ze alleen binnen kantooruren te gebruiken zijn.

6-minutenzone
De dekking die nodig is, heeft te maken met de zogenaamde 6-minutenzone. ,,De kans op overleven neemt toe wanneer een slachtoffer binnen zes minuten geholpen kan worden”, weet Sanne Stadler van de Nederlandse Hartstichting. ,,Dat is dus het bellen van 112, reanimeren en het slachtoffer behandelen met de AED.”

U weet zelf vast wel een AED te hangen, bijvoorbeeld in het gemeentehuis of op uw werk. Maar kunt u de dichtstbijzijnde AED aanwijzen in het gebied rond uw huis? Uit onderzoek van de Hartstichting in Noord-Holland en Twente blijkt dat in 71% van de gevallen een hartstilstand in of rond het huis plaatsvind. Juist in zo’n geval kunnen burgerhulpverleners te hulp schieten, maar dan moeten ze wel een AED kunnen vinden.

In landsdelen waar de aanrijtijden van ambulances hoger liggen, is een sluitend netwerk daarom van levensbelang, ziet ook VVD-Kamerlid Leendert de Lange. De 6-minutenzone is heilig. De Lange heeft bij het kabinet 1 miljoen euro losgeweekt om één landelijke systeem te creëren.

Maar het creëren van één systeem gaat niet zonder slag of stoot. Nederland telt op dit moment twee organisaties en twee verschillende systemen. Elk zijn ze verantwoordelijk voor een deel van het land. HartslagNu en Hartveilig Wonen registreren beide defibrillatoren. Ook hebben ze elk een kaartenbak van vrijwilligers waar de organisaties op terug kunnen vallen. Het onderhoud van de apparaten ligt wel bij de AED-bezitters zelf en ook dat gaat niet altijd goed.

heart-310993_960_720

Hartveilig wonen:
hvwvierkant
Hartveilig Wonen is op opgericht in 2008 en is ondergebracht bij Connexxion (het Witte Kruis). Aart Bosmans, de huidige manager, heeft als ambulancechauffeur en verpleegkundige gewerkt. Tijdens zijn werk merkte hij dat hij vaak niet op tijd was bij een reanimatie. Om hier wat aan te doen, startte hij met burenhulp. Dat leidde tot het huidige systeem. Hartveilig Wonen is een commerciële partij, omdat het onderdeel is van Connexxion. Kijk voor meer informatie op: http://hartveiligwonen.nl/

HartslagNu:
Hatslagnuvierkant
HartslagNu is jonger, opgericht in 2012, en komt voort uit 17 van de totaal 24 regionale ambulancediensten. Samen hebben ze twee bestaande particuliere systemen opgekocht en samengevoegd tot één systeem, HartslagNu. Dit systeem is ondergebracht bij een stichting en kent dus geen winstoogmerk. Kijk voor meer informatie op: http://www.hartslagnu.nl/

heart-310993_960_720

Door het oog van de naald, wegens achterstallig onderhoud:
Low batteryOnderhoud van AED’s is complex werk. In januari ging het mis in Bergen op Zoom. Falende AED’s leiden meer dan eens tot verontwaardiging en ongerustheid. In Bergen op Zoom liet het apparaat het afweten, omdat de batterijen op waren. Een vrouw kreeg acuut hartfalen en is door het oog van de naald gekropen. Oorzaak van de niet-werkende AED: het apparaat hing in een ruimte met vochtoverlast. Lege batterijen en een verkeerde omgeving waren funest voor het apparaat.

VVD’er De Lange deelt het miljoen echter alleen uit als beide organisaties voor één landelijk systeem zorgen. ,,Dat zou een mooi begin zijn, maar het kan echt veel beter.” Volgens hem is samenvoegen nog maar het begin. ,,Daarna moeten ze zorgen voor meer bekendheid, meer vrijwilligers en meer AED’s.”

Achterstanden wegwerken
Het kan nog lang duren voordat beide organisaties elkaar hebben gevonden. Beide organisaties hebben een behoorlijke achterstand met het registreren van defibrillators. ,,AED’s worden als sinds de jaren negentig van de vorige eeuw verkocht”, legt directeur Anton van Veldhuijzen van HartslagNu uit. ,,Toen waren Hartveilig en wij er nog niet. AED’s zijn toen niet geregistreerd, dat moeten we nu met terugwerkende kracht alsnog doen.”

Onbekendheid is een belangrijke oorzaak. ,,Veel mensen hebben al jaren een AED hangen, maar kennen ons systeem simpelweg niet.” Bovendien zegt Van Veldhuijzen dat lang niet iedereen weet dat je een AED ook voor beperkte tijd kunt registeren. ,,Dan maakt het niet uit dat het apparaat enkel tijdens openingstijden te gebruiken is.”

Bent u benieuwd hoeveel AED’s er in uw buurt hangen? Kijk dan op onderstaande kaart.

Meer vrijwilligers
Christel van Huffelen werkt bij tegenhanger Hartveilig Wonen. Zij ziet dat angst een grote rol speelt bij vrijwilligers om zich niet aan te melden als burgerhulpverlener. ,,Mensen vinden het lastig om de stap tot aanmelden te maken.” Ze gaan het als een belofte zien en zijn bang te falen, zegt Van Huffelen. ,,Het is natuurlijk ook best spannend als je wordt opgeroepen. Dan voel je de druk van het moeten presteren.”

Ook Van Huffelen valt terug op de naamsbekendheid van de systemen. “Sommige mensen krijgen vanuit hun werk een BHV cursus en kunnen daardoor reanimeren, maar weten niet dat ze er ook buiten werk wat aan hebben door zich bijvoorbeeld aan te melden.”

Monique Bosger is sinds een jaar vrijwilliger bij Hartveilig Wonen. ,,Ik vind dat als ik kan reanimeren, ik me ook moet registreren.” Ze snapt de terughoudendheid van andere BHV’ers wel. ,,Iedereen kan een cursus volgen, maar in de praktijk is het altijd anders. Niet iedereen is tot helpen in staat. Je hebt het leven van iemand anders in je handen.”

Reportage
Bent u benieuwd naar hoe de organisaties denken de problemen op te lossen? Kijk dan naar onderstaande reportage.

Geef een reactie

Verplichte velden zijn gemarkeerd met een *.